Chrześcijaństwo

Różnice polityczne, językowe i kulturalne między Bizancjum a Rzymem doprowadziły do stopniowego zrywania stosunków między chrześcijaństwem zachodnim i wschodnim. Na Zachodzie chrześcijanom przewodził papież z Rzymu, stolicą ortodoksyjnego kościoła wschodniego był Konstantynopol. Z pewnością jedną z głównych przyczyn podziału był ogrom obszaru, na którym upowszechniło się chrześcijaństwo. Wierni kościoła prawosławnego zamieszkiwali znaczne obszary Europy Wschodniej - już około 863 roku greccy misjonarze Cyryl i Metody dotarli na Morawy, w tym samym wieku prawosławie przyjęli Serbowie. W 988 roku prawosławie stało się oficjalną religią Rusi. Ścisła kontrola oddalonych kościołów przez scentralizowaną administrację była praktycznie niemożliwa, nieuniknione było więc pogłębianie się regionalnych różnic.